انواع پتوس با عکس: راهنمای تشخیص ارقام رایج و جدیدتر

این راهنمای انواع پتوس، ۱۸ نام رایج‌تر و ۹ نام جدیدتر یا کمترشناخته‌شده را با عکس بررسی می‌کند. این ۲۷ نام به معنای ۲۷ گونه یا رقم علمی مستقل نیستند. بعضی نام‌ها، عنوان تجاری یا رایج بازار هستند.

بیشتر پتوس‌های رایج به گونه اپی‌پرمنوم اورئوم (Epipremnum aureum) تعلق دارند. گونه اپی‌پرمنوم پیناتوم (Epipremnum pinnatum) هم با نام پتوس فروخته می‌شود. از طرف دیگر، پتوس ساتین از جنس اسکینداپسوس است و فیلودندرون قلبی نیز به جنس فیلودندرون تعلق دارد. همه این جنس‌ها در خانواده گل‌شیپوریان قرار می‌گیرند، اما یکی نیستند.

برای تشخیص، شکل برگ، نقش ابلقی، سن برگ و حالت رشد ساقه را با هم بررسی کنید. نور و شرایط محیطی می‌توانند ظاهر برگ را تغییر دهند. نام علمی گونه‌های اصلی را نیز می‌توان در مرجع کیو برای اپی‌پرمنوم اورئوم و اپی‌پرمنوم پیناتوم بررسی کرد.

انواع پتوس

بیشتر پتوس‌هایی که در خانه‌ها نگهداری می‌کنیم، ارقام مختلف یک گونه (Epipremnum aureum) هستند. یعنی پتوس طلایی، مرمری، نئون و مانجولا چهار گونه جداگانه نیستند، بیشتر آن‌ها شکل‌ها و ارقام متفاوت یک گونه‌اند.

در کنار آن‌ها، گونه دیگری به نام پیناتوم (Epipremnum pinnatum) وجود دارد که پتوس‌هایی مانند دم اژدها، سبو بلو و بالتیک بلو به آن مربوط می‌شوند.

بعضی گیاهانی که در بازار «پتوس» نامیده می‌شوند، مانند پتوس ساتین و برخی فیلودندرون‌ها، عضو جنس اپی‌پرمنوم نیستند و فقط به دلیل شباهت ظاهری یا رشد رونده کنار پتوس‌ها قرار می‌گیرند.

پتوس چه شکلی رشد می‌کند؟

پتوس گیاهی رونده و بالارونده است. می‌توانید اجازه دهید ساقه‌هایش از گلدان آویزان شوند یا آن را روی قیم، ستون خزه‌ای یا تکیه‌گاه بالا ببرید. این تفاوت فقط جنبه تزئینی ندارد. بسیاری از پتوس‌ها اگر اجازه بالا رفتن داشته باشند، به‌تدریج برگ‌های بزرگ‌تری تولید می‌کنند و در بعضی گونه‌ها حتی شکل برگ بالغ با برگ جوان کاملا متفاوت می‌شود.

پتوس چقدر نور می‌خواهد؟

پتوس گیاه نسبتا سازگاری است و بعضی انواع آن شرایط کم‌نور را تحمل می‌کنند، اما «تحمل نور کم» به معنی ترجیح تاریکی نیست. برای بیشتر انواع پتوس، نور زیاد ولی غیرمستقیم شرایط بهتری ایجاد می‌کند. در نور بسیار کم رشد کندتر می‌شود و ارقام ابلق ممکن است بخشی از رنگ و نقش خود را از دست بدهند. نور مستقیم شدید، به‌خصوص پشت پنجره در تابستان، نیز می‌تواند برگ‌ها را بسوزاند.

این موضوع درباره پتوس‌های سفید و بسیار ابلق اهمیت بیشتری دارد، چون قسمت‌های سفید برگ کلروفیل ندارند و در فتوسنتز مشارکت کمتری می‌کنند.

آیا پتوس برای سگ و گربه سمی است؟

بله. این گیاه حاوی بلورهای نامحلول اگزالات کلسیم است و جویدن آن می‌تواند باعث تحریک دهان، آب‌ریزش دهان، استفراغ و دشواری در بلع حیوانات خانگی شود. بنابراین اگر سگ یا گربه‌ای دارید که گیاهان را می‌جود، پتوس را دور از دسترس آن قرار دهید.

پوتوس طلایی Golden Pothos

پتوس طلایی احتمالا همان گیاهی است که بیشتر مردم با شنیدن نام پتوس به یاد می‌آورند. برگ‌ها قلبی‌شکل و سبز هستند و لکه‌ها یا رگه‌های نامنظم زرد تا طلایی روی آن‌ها دیده می‌شود.

مقدار رنگ زرد در تمام برگ‌ها یکسان نیست، ممکن است یک برگ تقریبا سبز باشد و برگ بعدی بخش بزرگی از رنگ طلایی داشته باشد. پتوس طلایی رشد نسبتا سریعی دارد و از سازگارترین انواع پتوس است. نور متوسط تا زیاد و غیرمستقیم بهترین ظاهر را ایجاد می‌کند، هرچند نسبت به بسیاری از انواع ابلق سفید شرایط کم‌نور را بهتر تحمل می‌کند.

پتوس مرمری Marble Queen Pothos

پتوس مرمری یکی از معروف‌ترین پتوس‌های ابلق سفید است. سطح برگ از ترکیب سبز، سفید و کرم تشکیل می‌شود و این رنگ‌ها به‌شکل لکه‌ها و رگه‌های مرمری در پهنک پخش شده‌اند. برای تشخیص دقیق‌تر، تفاوت با انواع مشابه و نکات اختصاصی نور و حفظ ابلقی، راهنمای پتوس Marble Queen را ببینید.

برخلاف پتوس ان‌جوی (Njoy) که معمولا قسمت‌های سفید و سبز مرز مشخص‌تری دارند، در پتوس مرمری رنگ‌ها بیشتر در یکدیگر پخش شده‌اند. مقدار سفیدی برگ می‌تواند از یک ساقه به ساقه دیگر متفاوت باشد.

پتوس مرمری یا پتوس طلایی؟

به رنگ ابلقی نگاه کنید:

پتوس طلایی: سبز و زرد طلایی

پتوس مرمری: سبز، سفید و کرم

پتوس مرمری به‌دلیل داشتن قسمت‌های سفید بیشتر، برای حفظ ظاهر خوب خود به نور مناسب‌تری نسبت به پتوس کاملا سبز نیاز دارد. البته منظور نور مستقیم شدید نیست، نور زیاد و غیرمستقیم مناسب‌تر است.

پتوس سبز یا جید (Jade Pothos)

پتوس جید یکی از ساده‌ترین انواع پتوس از نظر رنگ است. برگ‌ها سبز نسبتا تیره و تقریبا بدون لکه‌های مشخص سفید یا زرد هستند. همین مقدار بیشتر رنگ سبز باعث می‌شود جید نسبت به بسیاری از پتوس‌های بسیار ابلق بتواند شرایط کم‌نور را بهتر تحمل کند، هرچند در نور بسیار کم، رشد هر پتوسی کندتر می‌شود.

یک نکته برای تشخیص

پتوس طلایی که مدتی در نور ضعیف رشد کرده باشد ممکن است ابلقی بسیار کمی نشان دهد و در نگاه اول رنگ پریده شبیه یشم شود. بنابراین فقط یک برگ را بررسی نکنید، چند برگ جدید و قدیمی را با هم ببینید.

پوتوس نئون Neon Pothos

پتوس نئون یکی از آسان‌ترین انواع پتوس برای تشخیص است. برگ‌ها به رنگ سبز لیمویی تا زرد مایل به سبز هستند و برخلاف پتوس طلایی، معمولا لکه‌های جداگانه زرد روی زمینه سبز ندارند. برای تشخیص دقیق‌تر، تفاوت با فیلودندرون Lemon Lime و راهنمای حفظ رنگ، پروفایل پتوس نئون را ببینید. برگ‌های جوان اغلب روشن‌ترند و با افزایش سن کمی تیره‌تر می‌شوند. نور نیز روی شدت رنگ اثر می‌گذارد، در نور کم برگ‌ها معمولا سبزتر و کدرتر دیده می‌شوند.

یک اشتباه رایج درباره پتوس نئون

پتوس نئون گاهی با فیلودندرون‌های لیمویی اشتباه گرفته می‌شود. رنگ آن‌ها می‌تواند بسیار نزدیک باشد، اما پتوس و فیلودندرون از دو جنس مختلف‌اند و تفاوت‌هایی در ساقه، دمبرگ و نحوه بازشدن برگ جدید دارند.

این پوستر نمونه‌های متفاوت برگ پتوس را کنار هم نشان می‌دهد. نام‌های تجاری، تفاوت ابلقی و برگ‌های دارای بازگشت رنگ الزاما رقم مستقل نیستند.

پوتوس دم اژد‌ها Dragon’s Tail Pothos

از اینجا با گروه متفاوتی از پتوس‌ها روبه‌رو می‌شویم. در پتوس دم اژدها برگ‌های جوان نسبت به پتوس طلایی معمولا کشیده‌تر هستند. اما ویژگی جالب زمانی ظاهر می‌شود که گیاه بالغ شود و اجازه بالا رفتن پیدا کند. برگ‌ها بزرگ‌تر می‌شوند و شکاف‌هایی از حاشیه به سمت داخل ایجاد می‌کنند.به همین دلیل ممکن است گیاه جوان و بالغ آن‌قدر با هم متفاوت باشند که در نگاه اول تصور کنید دو گیاه جدا هستند.

نشانه تشخیص پوتوس دم اژد‌ها

برای این گروه فقط رنگ برگ را نبینید. کشیده‌شدن برگ و شکاف‌دارشدن آن در زمان بلوغ یکی از مهم‌ترین نشانه‌هاست.

پوتوس آبی سبو Cebu Blue Pothos

سبو بلو یکی از شناخته‌شده‌ترین پتوس‌های گروه پیناتوم است.

برگ‌های جوان:

• باریک و کشیده‌اند
• سبز مایل به آبی هستند
• هاله‌ای نقره‌ای دارند
• گاهی سطح آن‌ها کمی فلزی دیده می‌شود

برخلاف پتوس طلایی، معمولا لکه‌های زرد یا سفید مشخص روی برگ وجود ندارد. اگر گیاه اجازه بالا رفتن داشته باشد، برگ‌ها بزرگ‌تر می‌شوند و در مرحله بلوغ می‌توانند شکاف‌دار شوند.

نشانه تشخیص سبو بلو

برگ جوان باریک + رنگ آبی‌سبز یا نقره‌ای + نبود ابلقی سفید و زرد، سبو بلو را به یکی از اولین گزینه‌ها تبدیل می‌کند.

پتوس بالتیک بلو (Baltic Blue Pothos)

بالتیک بلو به سبو بلو شباهت دارد و هر دو به گروه اپی‌پرمنوم پیناتوم مربوط‌اند. اما بالتیک بلو معمولا

• سبز تیره‌تر است،
• حالت نقره‌ای کمتری دارد،
• برگ پهن‌تری نشان می‌دهد،
• و در شرایط مناسب نسبتا زودتر می‌تواند شکاف روی برگ ایجاد کند.

سبو بلو یا بالتیک بلو؟

سبو بلو: روشن‌تر، باریک‌تر و نقره‌ای‌تر

بالتیک بلو: تیره‌تر، سبزتر و مستعد ایجاد شکاف‌های واضح

در گیاهان بسیار جوان تشخیص این دو فقط از روی یک برگ همیشه ساده نیست.

پوتوس گلوبال گرین Global Green Pothos

گونه نسبتا جدید پوتوس که با نام سبز جهانی نیز معرفی شده است دارای برگ‌هایی با رنگ سبز تیره و روشن خالدار است. در واقع طیف‌های رنگ سبز هاله‌ای روی برگ‌ها ایجاد می‌کنند. این پوتوس هنوز کمیاب است، به همین دلیل قیمت آن کمی گران‌تر از سایر پتوس‌ها است و تعداد اندکی از گلفروش‌ها به آن تمایل نشان می‌دهند.

گلوبال گرین یکی از پتوس‌هایی است که زیبایی آن به‌جای سفید یا زرد، از ترکیب دو طیف سبز ایجاد شده است. معمولا قسمت مرکزی برگ سبز روشن‌تر است و حاشیه به رنگ سبز تیره دیده می‌شود. البته شدت و شکل این الگو در همه برگ‌ها کاملا یکسان نیست.

گلوبال گرین یا جید؟

جید: تقریبا سبز یکدست

گلوبال گرین: الگوی مشخص سبز روشن و سبز تیره

پوتوس ارتشی Pearls and Jade Pothos

پتوس ارتشی که با نام پرلز اند جید در خارج از ایران شناخته می‌شود از برنامه پرورش گیاه دانشگاه فلوریدا به‌وجود آمده و به پتوس مرمری ارتباط دارد. برای تشخیص دقیق‌تر، تفاوت با N’Joy و Marble Queen و نکات اختصاصی نور و حفظ ابلقی، پروفایل Pearls and Jade را ببینید. به این پتوس در ایران به دلیل رنگ سبز و سفید برگ‌ها، ارتشی گفته می‌شود. برگ آن کوچکتر و نازکتر از پتوس مرمری است. پتوس ارتشی، برگ‌های سبز روشن با لبه سفید و طیف رنگ‌های کرم و سفید دارد که رگه‌های سبز در سراسر آن پخش شده است. این پوتوس به دلیل رشد آهسته شناخته شده است و نور روشن‌تر را نسبت به سایر انواع پوتوس ترجیح می‌دهد.

برگ‌ها معمولا کوچک‌ترند و ترکیبی از:

• سبز
• سفید
• کرم
• و خاکستری مایل به سبز

این رقم نسبت به بعضی پتوس‌های معمولی رشد آهسته‌تری دارد. یکی از مهم‌ترین ویژگی‌ها، وجود خال‌ها و نقطه‌های کوچک سبز داخل قسمت‌های سفید است.

تفاوت پتوس ارتشی و انجوی

قاعده ساده سه‌برگ:

انجوی: قسمت‌های سفید معمولا تمیزترند.

پرلز اند جید: داخل سفیدی هم خال و نقطه سبز دیده می‌شود.

پوتوس انجوی N’Joy Pothos

پتوس انجوی یکی از معروف‌ترین پتوس‌های سبز و سفید است و زیاد با پرلز اند جید اشتباه گرفته می‌شود. برگ‌ها معمولا کوچک‌تر از پتوس طلایی هستند و مرز میان قسمت سبز و سفید نسبتا مشخص است. برای تشخیص دقیق‌تر، تفاوت با Pearls and Jade، Glacier و Marble Queen و نکات اختصاصی حفظ ابلقی، پروفایل پتوس N’Joy را ببینید.

نشانه تشخیص انجوی

به قسمت سفید برگ نگاه کنید. اگر بخش‌های سفید نسبتا تمیز هستند و خال‌های سبز ریز زیادی داخل آن‌ها وجود ندارد، انجوی محتمل‌تر است.بااین‌حال برای تشخیص، چند برگ مختلف را بررسی کنید، یک برگ غیرعادی می‌تواند گمراه‌کننده باشد.

پتوس یخی یا گلیشر (Glacier Pothos)

گلیشر یکی دیگر از پتوس‌های کوچک سبز و سفید است و تشخیص آن از انجوی و پرلز اند جید می‌تواند دشوار باشد. این مدل شباهت زیادی به دو مدل قبلی دارد ولی رنگ سبز در برگ‌های آن دارای هاله‌ای نقره‌ای هستند به همین دلیل به آن یخی گفته می‌شود.

برگ‌ها معمولا ترکیبی از:

• سبز
• سفید
• و طیف‌های خاکستری یا نقره‌ای

• یک نکته مهم

  در بازار گیاهان زینتی، نام گلیشر همیشه به‌شکل کاملا یکدست استفاده نمی‌شود.

  اگر منشأ گیاه مشخص نباشد، بهتر است فقط با دیدن یک برگ با قطعیت آن را گلیشر ننامیم.

پتوس منجولا Manjula Pothos

مانجولا یکی از متفاوت‌ترین پتوس‌های ابلق است. برگ‌ها معمولا نسبت به انجوی پهن‌تر هستند و لبه آن‌ها می‌تواند کمی موج‌دار باشد. ترکیبی از سبز تیره، سبز روشن، سفید و کرم روی برگ دیده می‌شود و شکل توزیع رنگ‌ها معمولا نامنظم است. برای تشخیص دقیق‌تر، تفاوت با N’Joy، Pearls and Jade و Marble Queen و نکات اختصاصی رشد و نور، پروفایل پتوس Manjula را ببینید.

مهم‌ترین نشانه تشخیص مانجولا

فقط رنگ را بررسی نکنید. به شکل برگ توجه کنید:

• برگ معمولا پهن‌تر است.
• لبه می‌تواند کمی موج‌دار باشد.
• قسمت‌های کرم و سفید نسبتا بزرگ‌اند.
• الگوی ابلقی از یک برگ به برگ دیگر تغییر می‌کند.

مانجولا یک رقم ثبت‌شده با نام رقم «هانسوتی۱۴» (HANSOTI14) است، بنابراین برخلاف چیزی که گاهی در منابع قدیمی نوشته شده، نباید آن را محصول برنامه دانشگاه فلوریدا دانست.

پوتوس ساتین یا ببری Satin Pothos

اینجا به یکی از مهم‌ترین نام‌های اشتباه بازار می‌رسیم. پتوس ساتین از نظر علمی پتوس واقعی نیست. گیاهی که معمولا با نام ساتین پتوس فروخته می‌شود از جنس اسکینداپسوس (Scindapsus) است، نه اپی‌پرمنوم. شباهت آن با پتوس باعث شده این نام رایج باقی بماند:

• رشد رونده دارد،
• برگ‌های قلبی یا نزدیک به قلبی دارد،
• عضو همان خانواده بزرگ گیاهان شیپوری است،
• و شرایط نگهداری آن نیز تا حدی شبیه پتوس است.

اما اگر بخواهیم دقیق صحبت کنیم، پتوس ساتین یکی از ارقام اپی‌پرمنوم اورئوم نیست. برگ‌های سبز تیره با لکه‌های نقره‌ای یکی از مهم‌ترین نشانه‌های این گروه است.

پوتوس ساتین نقره‌ای Silver Satin Pothos

نام «سیلور ساتین» نیز معمولا برای یکی از اسکینداپسوس‌های نقره‌ای استفاده می‌شود، نه یک پتوس واقعی از جنس اپی‌پرمنوم. برگ‌ها می‌توانند نسبت به ساتین معمولی ضخیم‌تر و بزرگ‌تر باشند و سطح بیشتری از آن‌ها با رنگ نقره‌ای پوشیده شود. به دلیل نام رایجش آن را در این مقاله حفظ کرده‌ام، اما هنگام خرید بهتر است نام دقیق اسکینداپسوس را نیز از فروشنده بپرسید.

پتوس جسنیا Jessenia Pothos

پتوس جسنیا برگ‌هایی سبز دارد که روی آن‌ها لکه‌ها و رگه‌های سبز روشن تا لیمویی دیده می‌شود. می‌توانید برای تشخیص اولیه آن را چیزی شبیه پتوس مرمری با ابلقی سبز به‌جای سفید تصور کنید. جسنیا در سال ۲۰۱۴ به‌صورت یک جهش شاخه‌ای روی پتوس مرمری در مجموعه کاستا فارمز شناسایی شد.

جسنیا یا پتوس مرمری؟

به رنگ قسمت روشن توجه کنید:

• سفید و کرم: پتوس مرمری
• سبز لیمویی: جسنیا

نور مناسب نیز باعث می‌شود اختلاف دو طیف سبز بهتر دیده شود.

پتوس نئون ابلق Variegated Neon Pothos

نام «نئون ابلق» در بازار برای پتوس‌های نئونی استفاده می‌شود که روی برگ لیمویی آن‌ها لکه‌ها یا قسمت‌های سبز دیده می‌شود. اما در اینجا بهتر است کمی محتاط باشیم. هر پتوس نئونی که چند لکه سبز ایجاد کرده الزاما یک رقم مستقل و تثبیت‌شده نیست. ممکن است این نام برای چند فرم متفاوت در بازار استفاده شود.

بنابراین اگر گیاهی با نام نئون ابلق می‌خرید، به الگوی تکرارشونده ابلقی در چند برگ و چند گره متوالی نگاه کنید، نه فقط یک برگ متفاوت.

پوتوس برفی Snow Queen Pothos

پتوس برفی نوع دیگری از انواع پتوس مرمری است که رنگ سبز کمتری دارد. اسنو کویین یکی از نام‌های بسیار رایج بازار است. معمولا این نام برای پتوس‌های مرمری استفاده می‌شود که درصد سفیدی بسیار زیادی دارند. برگ می‌تواند تقریبا سفید یا کرم باشد و تنها رگه‌ها و لکه‌های سبز کوچکی روی آن باقی مانده باشد.

آیا اسنو کویین واقعا با Marble Queen فرق دارد؟

این مرز همیشه روشن نیست. در بسیاری از موارد چیزی که اسنو کویین نامیده می‌شود، عملا یک پتوس مرمری با ابلقی بسیار زیاد است. به همین دلیل در سه‌برگ ترجیح می‌دهم Snow Queen را صرفا بر اساس سفیدتر بودن یک برگ، یک رقم مستقل قطعی معرفی نکنم. نمونه‌های بسیار سفید برای حفظ ظاهر خود معمولا به نور زیاد و غیرمستقیم نیاز دارند، زیرا بخش سفید برگ توان فتوسنتز کمتری دارد.

پوتوس هارلکین Harlequin Pothos

هارلکین یکی دیگر از نام‌هایی است که در بازار گیاهان کلکسیونی زیاد دیده می‌شود. معمولا گیاهی سبز و سفید با ابلقی بسیار زیاد با این نام فروخته می‌شود. مشکل اینجاست که بعضی نمونه‌های هارلکین شباهت بسیار زیادی به مانجولای بسیار ابلق دارند و تعریف کاملا یکسانی از این نام در بازار وجود ندارد. بنابراین اگر فقط یک گیاه سفید و سبز با برچسب Harlequin دیدید، بر اساس نام روی گلدان نمی‌توان با قطعیت نتیجه گرفت که رقم مستقلی است.

انواع جدیدتر پتوس

پس از معرفی ۱۸ نام رایج‌تر، در ادامه ۹ نام جدیدتر یا کمترشناخته‌شده را می‌بینید. همه آن‌ها الزاما رقم علمی مستقل نیستند و گاهی نام تجاری یا رایج بازارند.

پتوس لمون مرنگ (Lemon Meringue)

لمون مرنگ از یک جهش شاخه‌ای روی گلوبال گرین شناسایی شده است. الگوی رنگ آن برای تشخیص بسیار کاربردی است:

مرکز برگ سبز است و حاشیه به سمت زرد طلایی یا سبز لیمویی می‌رود. شدت رنگ به نور نیز وابسته است، در نور مناسب قسمت‌های روشن زردتر دیده می‌شوند و با افزایش سن یا در نور کمتر می‌توانند سبزتر شوند.

گلوبال گرین یا لمون مرنگ؟

• گلوبال گرین: دو طیف سبز
• لمون مرنگ: مرکز سبز + حاشیه زرد یا لیمویی

پتوس نئون جوی (Neon Joy)

نئون جوی از نظر رنگ در نگاه اول به پتوس نئون شبیه است. اما برگ‌های آن معمولا زمینه زرد-سبز یا لیمویی دارند و حاشیه‌ای سبز در اطراف برگ دیده می‌شود. برگ‌ها نیز معمولا کوچک‌تر از نئون کلاسیک باقی می‌مانند.

نئون یا نئون جوی؟

• نئون: تقریبا تمام برگ لیمویی است.
• نئون جوی: مرکز روشن و حاشیه سبز دارد.

پتوس لمون تاپ (Lemon Top)

لمون تاپ یکی از جالب‌ترین انواع جدید پتوس از نظر تغییر رنگ برگ با افزایش سن است. برگ تازه به رنگ زرد لیمویی یا سبز بسیار روشن باز می‌شود، اما با بالغ‌شدن به‌تدریج سبز تیره می‌شود. بنابراین در یک ساقه می‌توانید برگ‌های تیره قدیمی و برگ‌های روشن جوان را هم‌زمان ببینید.

این رقم به‌صورت جهشی روی لمون مرنگ شناسایی شده است.

نشانه تشخیص

در لمون تاپ فقط یک برگ را نبینید، ترتیب برگ‌ها روی ساقه مهم‌تر است:

برگ جدید → زرد یا لیمویی
برگ بالغ → سبز تیره

پتوس شانگری‌لا (Shangri-La)

شانگری‌لا یکی از عجیب‌ترین پتوس‌ها از نظر شکل برگ است. برگ‌ها برخلاف پتوس معمولی کاملا صاف باز نمی‌شوند و حالت پیچیده، جمع‌شده یا نیمه‌باز خود را حفظ می‌کنند. به همین دلیل گاهی «پتوس خوابیده» (Sleeping Pothos) هم نامیده می‌شود.

نکته مهم

ظاهر جمع‌شده برگ در شانگری‌لا الزاما نشانه تشنگی یا بازنشدن برگ جدید نیست، بخشی از ویژگی خود رقم است.

پتوس شانزه‌لیزه (Champs-Élysées)

شانزه‌لیزه نیز ظاهری متفاوت دارد. رنگ روشن آن ممکن است در نگاه اول پتوس نئون را به ذهن بیاورد، اما برای تشخیص بهتر باید پشت برگ را نگاه کنید. در سطح زیرین برگ برجستگی‌هایی ایجاد می‌شود که در برگ‌های بالغ واضح‌تر هستند. این یکی از معدود پتوس‌هایی است که بررسی پشت برگ برای تشخیص آن اهمیت زیادی دارد.

پیناتوم آلبو (Pinnatum Albo)

پیناتوم آلبو یک فرم سفید و سبز از گروه اپی‌پرمنوم پیناتوم است. برگ‌ها نسبت به پتوس مرمری کشیده‌ترند و قسمت‌های سفید می‌توانند به شکل لکه، رگه یا بخش‌های بزرگ ظاهر شوند. اگر گیاه اجازه بالا رفتن داشته باشد، برگ‌های بالغ می‌توانند شکاف‌دار شوند.

آلبو یا پتوس مرمری؟

• پتوس مرمری: برگ قلبی‌تر
• پیناتوم آلبو: برگ کشیده‌تر و در بلوغ شکاف‌دار

اسکلتون کی (Skeleton Key)

اسکلتون کی یکی از بهترین مثال‌ها برای تفاوت میان برگ جوان و بالغ پتوس است. در گیاه بالغ، قسمت انتهایی برگ باریک و کشیده می‌شود و قسمت پایینی پهن باقی می‌ماند. نتیجه شکلی است که تا حدودی شبیه یک کلید قدیمی دیده می‌شود. بنابراین تشخیص قلمه جوان این پتوس همیشه ساده نیست.

پتوس کرابی (Krabi)

کرابی یکی از انتخاب‌های جدیدتر اپی‌پرمنوم پیناتوم است. برگ‌ها کشیده و سبز تیره‌اند و روی آن‌ها لکه‌ها و رگه‌های نقره‌ای دیده می‌شود. مانند بسیاری از اعضای گروه پیناتوم، در صورت بلوغ و بالا رفتن می‌تواند برگ‌های شکاف‌دار تولید کند.

سیلور استریک (Silver Streak)

سیلور استریک با بیشتر پتوس‌های این مقاله تفاوت زیادی دارد. این گیاه به گروه اپی‌پرمنوم آمپلیسیموم (Epipremnum amplissimum) مربوط است.

برگ‌ها:

• بسیار باریک و کشیده‌اند،
• سبز تیره هستند،
• و خطوط یا رگه‌های نقره‌ای روی آن‌ها دیده می‌شود.

اگر فقط پتوس طلایی و مرمری را بشناسید، شاید در نگاه اول تصور نکنید این گیاه هم اپی‌پرمنوم است.

قاعده تشخیص انواع پتوس در سه‌برگ

بعد از مقایسه این همه اسم، شاید ساده‌ترین روش این باشد که به‌جای حفظ‌کردن تمام آن‌ها یک ترتیب مشخص برای تشخیص داشته باشیم. من برای تشخیص پتوس معمولا این چهار ویژگی را به‌ترتیب بررسی می‌کنم:

شکل برگ ← الگوی ابلقی ← محل قرارگرفتن رنگ‌ها ← شکل برگ بالغ

رنگ به‌تنهایی معیار خوبی نیست. مثلا چهار پتوس مختلف می‌توانند همگی سبز و سفید باشند، اما:

• یکی طرح مرمری دارد
• دیگری سفیدی تمیز دارد
• یکی داخل سفیدی خال سبز دارد
• و دیگری برگ پهن و موج‌دار تولید می‌کند

همچنین بهتر است هیچ پتوسی را از روی یک برگ تشخیص ندهید. حداقل سه تا پنج برگ از قسمت‌های مختلف ساقه را بررسی کنید.

پتوس مرمری، انجوی، ارتشی یا مانجولا؟

این چهار مورد بیشتر از بسیاری از پتوس‌های دیگر با هم اشتباه می‌شوند.

پتوس مرمری

طرح سبز و سفید در تقریبا تمام برگ به‌صورت مرمری پخش شده است.

پتوس انجوی

قسمت‌های سبز و سفید از هم مشخص‌ترند و سفیدی معمولا تمیزتر است.

پرلز اند جید یا ارتشی

داخل قسمت‌های سفید خال‌ها و نقطه‌های سبز دیده می‌شود.

مانجولا

برگ معمولا پهن‌تر و کمی موج‌دار است و قسمت‌های کرم و سفید بزرگ‌تری دارد.

میان‌بر سه‌برگ

طرح مرمری؟ → Marble Queen

سفیدی نسبتا تمیز؟ → N’Joy

خال سبز داخل سفیدی؟ → Pearls and Jade

برگ پهن و موج‌دار؟ → Manjula

آیا نور ظاهر پتوس را تغییر می‌دهد؟

بله، و همین موضوع یکی از دلایل اشتباه در تشخیص پتوس‌هاست.

نور می‌تواند روی موارد زیر اثر بگذارد:

• شدت ابلقی
• میزان زرد یا سفید بودن برگ
• اندازه برگ
• فاصله میان برگ‌ها
• سرعت رشد
• میزان تضاد میان رنگ‌ها

در نور بسیار کم، بعضی گیاهان ابلق ممکن است سبزتر شوند و رشد ضعیف‌تری داشته باشند. از طرف دیگر نور مستقیم شدید نیز می‌تواند باعث سوختگی برگ شود.

به همین دلیل گیاه خانه شما الزاما دقیقا شبیه عکس یک نمونه گلخانه‌ای یا عکس ویرایش‌شده اینترنتی نیست.

چرا پتوس من با عکس‌های اینترنت متفاوت است؟

حتی دو گیاه از یک رقم الزاما برگ‌های کاملا یکسانی تولید نمی‌کنند.

ظاهر گیاه تحت تأثیر عواملی مانند:

• نور
• سن برگ
• بلوغ گیاه
• بالا رفتن یا آویز بودن ساقه
• میزان ابلقی
• و تفاوت طبیعی برگ‌ها

قرار می‌گیرد.

به همین دلیل برای تشخیص، دنبال الگوی تکرارشونده در چند برگ باشید، نه عجیب‌ترین یا زیباترین برگ گیاه.

کدام پتوس برای من مناسب‌تر است؟

اگر برای اولین بار می‌خواهید پتوس بخرید، انتخاب را می‌توان ساده کرد.

اگر پتوس ساده و کلاسیک می‌خواهید

• پتوس طلایی
• پتوس جید
• پتوس نئون

اگر پتوس سفید و ابلق می‌خواهید

• پتوس مرمری
• انجوی
• پرلز اند جید
• مانجولا

اگر ترکیب چند طیف سبز می‌خواهید

• گلوبال گرین
• جسنیا

اگر رنگ لیمویی یا زرد می‌خواهید

• نئون
• لمون مرنگ
• نئون جوی
• لمون تاپ

اگر شکل برگ متفاوت می‌خواهید

• سبو بلو
• بالتیک بلو
• شانگری‌لا
• پیناتوم آلبو
• اسکلتون کی

برای خرید، من بیشتر از کمیاب بودن نام گیاه به سلامت بوته، ثبات ابلقی و مناسب بودن آن برای نور خانه اهمیت می‌دهم.

اگر نام پتوس خودتان را در این فهرست پیدا نکردید

ممکن است گیاه شما:

• با نام تجاری دیگری فروخته شده باشد،
• یکی از اسکینداپسوس‌ها باشد،
• فیلودندرون باشد،
• مونسترا باشد،
• یا یکی از همین ارقام باشد که تحت شرایط متفاوت ظاهر کمی متفاوتی پیدا کرده است.

برای مثال گیاهی که در ایران «پتوس حصیری» نامیده می‌شود، در بسیاری از موارد یکی از مونستراهاست و به جنس اپی‌پرمنوم تعلق ندارد.

اگر هنوز مطمئن نیستید، یک عکس از کل گیاه و چند عکس نزدیک از برگ‌های مختلف بفرستید. عکس ساقه و پشت برگ نیز در بعضی موارد کمک زیادی می‌کند.

در بخش نظرات همین مطلب می‌توانید سؤال خود را مطرح کنید. اگر از روی عکس امکان تشخیص قابل‌اعتماد وجود داشته باشد، راهنمایی‌تان می‌کنم، اگر هم اطلاعات کافی نباشد، ترجیح می‌دهم همان را شفاف بگویم تا اینکه فقط یک اسم حدسی به گیاه بدهیم.

جمع‌بندی، چند نوع پتوس داریم؟

پاسخ دیگر یک عدد ساده مثل ۱۰، ۱۸ یا ۲۷ نیست.

بخش بزرگی از پتوس‌های رایج، ارقام مختلف اپی‌پرمنوم اورئوم هستند. در کنار آن‌ها انواع مختلف اپی‌پرمنوم پیناتوم و چند گونه دیگر از جنس اپی‌پرمنوم نیز در بازار وجود دارند.

از طرف دیگر، بعضی گیاهانی که «پتوس» نامیده می‌شوند، مانند ساتین پتوس، اصلا عضو جنس اپی‌پرمنوم نیستند.

همچنین هر نامی که در بازار دیده می‌شود الزاما یک رقم مستقل نیست. Snow Queen، Harlequin و Variegated Neon نمونه‌هایی هستند که باید در استفاده از نامشان محتاط بود.

به همین دلیل، به‌جای زیادکردن مصنوعی تعداد «انواع پتوس»، باید میان گونه علمی، رقم مستند و نام تجاری بازار تفاوت بگذاریم.

اگر قرار باشد فقط یک قانون از این راهنما به خاطر بسپارید:

اول شکل برگ را ببینید، سپس الگوی ابلقی و محل رنگ‌ها را بررسی کنید و در آخر به رنگ کلی برگ توجه کنید.

اعتبار نام‌ها و محدودیت‌های تشخیص

در این فهرست، تفاوت گونه علمی، رقم مستند و نام تجاری بازار اهمیت دارد. تعداد نام‌ها را نباید معادل تعداد گونه‌ها یا ارقام علمی مستقل دانست.

برای تشخیص، نام علمی گونه و ویژگی‌های برگ را در کنار نام بازاری بررسی کنید. نام‌هایی مانند لمون مرنگ، نئون جوی و لمون تاپ نیز در این فهرست معرفی شده‌اند. اطلاعات این ارقام با منابع تولیدکننده و منابع معتبر باغبانی تطبیق داده شده است.

در مواردی که یک نام بیشتر در بازار استفاده می‌شود و مرز مشخصی برای تشخیص آن وجود ندارد، به‌جای معرفی قطعی آن به‌عنوان یک رقم مستقل، این ابهام در متن مشخص شده است.