سرخس پتریس با نام علمی Pteris cretica یکی از سرخس‌های برگ‌زینتی است که برگ‌های آن به چند بخش کشیده و روبان‌مانند تقسیم می‌شوند. این گیاه در بازار با نام «سرخس کرت» یا «پتریس کرتیکا» نیز شناخته می‌شود. برای نگهداری در خانه باید نور فیلترشده، رطوبت نسبی بستر و تخلیه آب اضافی را با هم مدیریت کنید.
سرخس پتریس را چطور شناسایی کنیم؟
برگ‌ها از طوقه و ریزوم کوتاه به‌صورت دسته‌ای خارج می‌شوند. هر برگ معمولا چند جفت بخش کشیده در دو طرف محور اصلی دارد. بخش‌های پایه گاهی دوشاخه می‌شوند. برگ‌های بارور ممکن است باریک‌تر از برگ‌های بدون هاگ باشند. این ویژگی‌ها برای شناسایی بهتر از تکیه بر رنگ یا نام تجاری یک نمونه‌اند.
نام علمی، خاستگاه و تفاوت با رقم‌های ابلق
نام پذیرفته‌شده در پایگاه کیو Pteris cretica L. و خانواده آن Pteridaceae است. پراکنش طبیعی این گونه گسترده است و بخش‌هایی از مدیترانه، آفریقا و آسیا را دربر می‌گیرد. بعضی گیاهان بازار، مانند «Albolineata»، دارای نوار سفید یا کرم در وسط بخش‌های برگ‌اند. چنین الگوی ابلقی را نباید ویژگی همیشگی همه نمونه‌های گونه دانست. این صفحه مالک گونه است، نه پروفایل مستقل یک رقم ابلق.
نور مناسب و محل قرارگیری گلدان
نور روشن و غیرمستقیم یا سایه روشن را انتخاب کنید. نزدیکی پنجره‌ای با نور فیلترشده نقطه شروع خوبی است. تابش مستقیم و تند می‌تواند باعث خشکی و آسیب برگ شود. نور بسیار کم نیز ممکن است رشد را کند کند. برای بررسی شرایط واقعی محل، از راهنمای نور غیرمستقیم گیاهان استفاده کنید.
چه زمانی سرخس پتریس را آبیاری کنیم؟
پتریس بستر مرطوب اما زهکش‌دار را ترجیح می‌دهد. وقتی سطح بستر شروع به خشک‌شدن کرد، رطوبت لایه زیرین را بررسی کنید. اگر آبیاری لازم بود، آب بدهید تا از سوراخ کف خارج شود و آب زیرگلدانی را خالی کنید. خاک نباید برای مدت طولانی کاملا خشک شود یا پیوسته در آب بماند. فاصله زمانی آبیاری با دما، نور و اندازه گلدان تغییر می‌کند.
رطوبت هوا و دما
دانشگاه نیوهمپشایر این سرخس را برای اتاقی گرم، نزدیک رطوبت‌ساز یا فضای تراریوم رومیزی مناسب می‌داند. این توصیه به معنای تحمل تاریکی یا نبود نیاز به تهویه نیست. اگر نوک برگ‌ها خشک می‌شود، پیش از افزایش رطوبت، وضعیت آبیاری، باد مستقیم کولر و گرمای بخاری را بررسی کنید. برای انتخاب روش مناسب به راهنمای استفاده از رطوبت‌ساز مراجعه کنید.
خاک، زهکشی و انتخاب گلدان
بستر سبک و دارای مواد آلی که مقداری رطوبت نگه می‌دارد و آب اضافی را خارج می‌کند، مناسب است. RHS برای پرورش این گونه خاک مرطوب با زهکشی خوب و در شرایط گلخانه‌ای افزودن مواد متناسب با نیاز گونه را توصیه می‌کند. در خانه، ترکیب دقیق را با جنس گلدان و شرایط نور و تهویه تطبیق دهید. ظرف باید سوراخ زهکش داشته باشد. برای ارزیابی گلدان از راهنمای انتخاب گلدان کمک بگیرید.
اندازه و فرم رشد
رشد گیاه به‌صورت بوته‌ای از ریزوم کوتاه است و برگ‌ها ممکن است به سمت بیرون قوس بردارند. RHS برای گیاه بالغ در شرایط باغبانی اندازه‌هایی تا حدود یک متر ثبت کرده است، اما نباید آن را اندازه قطعی هر نمونه در آپارتمان دانست. گیاه گلدانی در نور و حجم ریشه محدود ممکن است کوچک‌تر باقی بماند.
تفاوت برگ بارور و نابارور
سرخس پتریس گل و دانه تولید نمی‌کند. در پشت لبه بعضی برگ‌های بالغ، بخش‌های هاگ‌زا یا هاگ‌دان دیده می‌شوند. این نوارهای طبیعی، آفت نیستند. هنگام بررسی لکه‌های تیره، شکل قرارگیری آن‌ها در امتداد لبه برگ را با آثار تغذیه حشره یا کپک اشتباه نگیرید.
کوددهی
اگر گیاه در دوره رشد فعال سالم است و تغذیه لازم دارد، کود متعادل را با رقت متناسب با دستور همان محصول به کار ببرید. کوددهی زیاد می‌تواند با تجمع نمک به ریشه آسیب برساند. رشد کند یا رنگ‌پریدگی برگ به‌تنهایی نشانه قطعی کمبود کود نیست و ابتدا نور، آبیاری و سلامت ریشه باید بررسی شوند.
تکثیر با تقسیم ریزوم و هاگ
RHS تقسیم ریزوم در بهار و کاشت هاگ رسیده را برای تکثیر این گونه معرفی می‌کند. برای تقسیم، بخشی از ریزوم را که ریشه و برگ یا جوانه فعال دارد با ابزار تمیز جدا کنید و در بستر سبک و مرطوب قرار دهید. تکثیر از هاگ به مراقبت دقیق‌تر از رطوبت و بهداشت محیط نیاز دارد و برای نگهدارنده خانگی معمولا دشوارتر است.
علت خشک شدن نوک یا حاشیه برگ
کم‌آبی، خشکی هوای اتاق، جریان مستقیم هوای گرم و آبیاری نامنظم از علت‌های احتمالی هستند. اول رطوبت خاک را در عمق بررسی کنید و سپس موقعیت گلدان را بسنجید. اگر تغییر رنگ فقط روی برگ پیر رخ داده و رشد جدید سالم است، پیرشدن طبیعی برگ را هم در نظر بگیرید.
زردی برگ و احتمال پوسیدگی ریشه
اگر بستر پیوسته خیس است و ریزوم یا ریشه نرم و بدبو شده، پوسیدگی محتمل است. اما زردی یک برگ قدیمی به‌تنهایی بیماری را ثابت نمی‌کند. قبل از افزودن آب، عمق خاک را بررسی کنید و از راهنمای تشخیص پوسیدگی ریشه و کم‌آبی استفاده کنید.
آفات و تفاوت آن‌ها با هاگ
RHS برای نمونه‌های زیر پوشش، احتمال شپشک سپردار و برخی نماتدها را ذکر می‌کند. هاگ‌دان‌های حاشیه برگ، بخشی از تولیدمثل طبیعی گیاه‌اند و نباید فقط به‌دلیل رنگ تیره آفت معرفی شوند. پیش از استفاده از هر محصول کنترل آفت، خود عامل و دستور مصرف معتبر آن باید بررسی شود.
سمیت برای سگ، گربه و کودکان
برای خود گونه Pteris cretica شواهد دامپزشکی مستقیم و کافی برای اعلام قطعی سمی یا غیرسمی بودن سگ و گربه در منابع بررسی‌شده تأیید نشده است. وضعیت ایمنی خوردن برای انسان نیز نامشخص ثبت می‌شود. از تعمیم اطلاعات سرخس‌های دیگر به این گونه خودداری کنید و دسترسی حیوانات کنجکاو و کودکان را محدود نگه دارید.
استفاده در دکوراسیون داخلی
برگ‌های باریک و حالت دسته‌ای پتریس برای قفسه روشن، میز کنار پنجره یا گلدان روی پایه مناسب است، به شرط آنکه رطوبت خاک قابل بررسی باشد. اگر در تراریوم رومیزی نگهداری می‌شود، تهویه و رشد گیاه باید در نظر گرفته شود. تصویر زیر نمونه گیاه در مجموعه گیاه‌شناسی است و تصویر طراحی‌شده یک خانه نیست.
هنگام خرید چه چیزهایی را بررسی کنیم؟
به نام علمی، فرم برگ و سالم بودن ریزوم و ریشه توجه کنید. برگ‌ها نباید آفت قابل‌مشاهده داشته باشند و بستر نباید بوی پوسیدگی بدهد. اگر نمونه دارای نوار سفید است، نام رقم آن را جداگانه بپرسید. گیاهی که با نام عمومی سرخس پتریس فروخته می‌شود ممکن است گونه یا رقم دیگری از جنس Pteris باشد.
